TUS (Tıpta Uzmanlık Sınavı) Temel Bilimler: Anatomi, Fizyoloji, Biyokimya, Mikrobiyoloji ve Patoloji

Yüksek verimli TUS temel tıp bilimleri spot bilgileri, enzim eksiklikleri, bakteriyoloji, immünoloji ve patolojik lezyonlar

Level
advanced
Languages
tr → tr
Cards
32
Markdown
TUS (Tıpta Uzmanlık Sınavı) Temel Bilimler: Anatomi, Fizyoloji, Biyokimya, Mikrobiyoloji ve Patoloji (.md)

Flashcards (32)

#Front (Term / Question)Back (Definition / Answer)ExampleMultiple-Choice Options
1Glikoliz yolunda hız kısıtlayıcı (allosterik düzenleyici) basamakları katalizleyen üç geri dönüşümsüz enzim hangileridir?Heksokinaz (karaciğerde glukokinaz), Fosfofruktokinaz-1 (PFK-1, en önemli hız kısıtlayıcı enzim) ve Pirüvat kinaz enzimleridir.
2Soğukta zenginleştirme (+4 °C) özelliği gösteren, sıvı besiyerinde oda sıcaklığında takla atar tarzda hareket eden ve yenidoğanlar ile immünsüprese hastalarda menenjit ve sepsis yapan Gram-pozitif basil hangisidir?Listeria monocytogenes'tir (hücre içinde aktin polimerizasyonu ile yayılır; tedavisinde ampisilin tercih edilir, sefalosporinlere doğal dirençlidir).
3B lenfositlerde Epstein-Barr virüsü (EBV) hangi yüzey reseptörü üzerinden hücreye tutunur ve hangi malignitelerle doğrudan ilişkilidir?CD21 (CR2) reseptörüne tutunur; Burkitt lenfoma, nazofarenks karsinomu, Hodgkin lenfoma ve transplantasyon sonrası lenfoproliferatif hastalıkla ilişkilidir.
4Uyluğun ön kompartmanında M. iliopsoas, M. pectineus ve M. adductor longus tarafından döşemesini oluşturan Trigonum femorale (Scarpa üçgeni) içinde dıştan içe doğru (lateralden mediale) yer alan ana yapılar nelerdir?N. femoralis, A. femoralis, V. femoralis ve derin inguinal lenf düğümleri (NAVL sıralamasıyla) yer alır; arter, ven ve lenfatikler femoral kılıf (vagina femoralis) içindeyken N. femoralis kılıfın dışındadır.
5Kolesterol biyosentezinde hız kısıtlayıcı basamağı katalizleyen, HMG-KoA'yı mevalonata dönüştüren ve statin grubu ilaçlar tarafından yarışmalı olarak inhibe edilen enzim nedir?HMG-KoA redüktaz (3-hidroksi-3-metilglutaril-KoA redüktaz) enzimidir.
6Kriptokok (Cryptococcus neoformans) menenjitinde beyin omurilik sıvısında (BOS) kapsüllü maya hücrelerini göstermek için kullanılan klasik boyama yöntemi ve antijen testi nedir?Çini mürekkebi (negatif kapsül) boyaması (veya musikarmin boyası) ve kriptokokal kapsül polisakkarit antijen (lateks aglütinasyon / lateral akım) testidir.
7Kafa tabanındaki Foramen jugulare'den geçen kraniyal sinirler ve ana venöz yapı hangileridir?N. glossopharyngeus (CN IX), N. vagus (CN X), N. accessorius (CN XI) ve V. jugularis interna'yı oluşturan Sinus sigmoideus (Sinus petrosus inferior ile birlikte) geçer.
8Karpal tünel sendromunda Retinaculum flexorum altında sıkışan sinir hangisidir ve elin tenar bölgesinde hangi hareketin kaybı (maymun eli deformitesi) tipiktir?N. medianus sıkışır; M. opponens pollicis felcine bağlı olarak başparmak oppozisyon hareketi kaybolur ve tenar atrofi gelişir.
9Kolajen sentezinde prolin ve lizin rezidülerinin hidroksilasyonu için kofaktör olarak görev yapan ve eksikliğinde skorbüt (diş eti kanaması, yara iyileşmesinde bozulma) gelişen vitamin hangisidir?C vitamini (askorbik asit) olup prolin hidroksilaz ve lizin hidroksilaz enzimlerinin demirini (Fe2+) indirgenmiş halde tutar.
10Kolorektal karsinom gelişiminde klasik adenom-karsinom sekansında (kromozomal instabilite yolu) sırasıyla inaktive olan APC, aktive olan KRAS ve son aşamada inaktive olan tümör süpresör gen hangisidir?İlk basamakta APC (5q) kaybı, ara basamakta KRAS mutasyonu ve karsinoma geçişte TP53 (17p, genomun gardiyanı) tümör süpresör gen kaybı görülür.
11Hücre ölüm tiplerinden apoptozda intrinsik (mitokondriyal) yolakta mitokondri dış membran geçirgenliğini artırarak sitoplazmaya sitokrom c salınımını sağlayan pro-apoptotik Bcl-2 ailesi proteinleri hangileridir?BAX ve BAK proteinleridir (BCL-2 ve BCL-XL ise anti-apoptotik etki gösterir; sitokrom c sitoplazmada Apaf-1 ile birleşerek kaspaz-9'u aktive eder).
12Lesch-Nyhan sendromunda pürin kurtarma yolundaki hangi enzim eksiktir ve hastada hiperürisemi, gut, koreatetoz ve kendine zarar verme davranışı görülür?X'e bağlı çekinik kalıtılan bu hastalıkta hipoksantin-guanin fosforiboziltransferaz (HGPRT) enzimi eksiktir.
13Basitrasine duyarlı, beta-hemolitik, grup A streptokok olan Streptococcus pyogenes enfeksiyonları sonrasında moleküler benzerlik (M proteini) mekanizmasıyla gelişen iki önemli non-süpüratif komplikasyon nedir?Akut romatizmal ateş (ARA) ve akut poststreptokokal glomerülonefrittir (APSGN).
14Çocukluk çağında gözde lökokori (beyaz pupilla refleksi) ile başvuran retinoblastom ve osteosarkom gelişimiyle ilişkili tümör süpresör gen hangisidir ve hücre döngüsünün hangi geçişini kontrol eder?13q14 kromozomundaki RB1 (Retinoblastom) genidir; hipofosforile formda E2F transkripsiyon faktörünü bağlayarak G1'den S fazına geçişi durdurur.
15Karaciğerde kronik alkol kullanımına veya non-alkolik steatohepatite bağlı hepatosit balonlaşma dejenerasyonu içinde sitokeratin 8 ve 18 ara filamanlarının birikmesiyle oluşan eozinofilik sitoplazmik inklüzyonlara ne ad verilir?Mallory-Denk cisimcikleri (Mallory hiyalini) adı verilir.
16Akciğer ve hiler lenf düğümlerinde kazeifiye (peynirsi) nekroz içeren granülomlar hangi enfeksiyon için tipikken, non-kazeifiye (kazeifikasyonsuz) epiteloid granülomlar ve Schaumann/asteroid cisimcikleri hangi sistemik hastalıkta görülür?Kazeifiye granülomlar tüberküloz için tipikken, non-kazeifiye granülomlar sarkoidoz hastalığında görülür.
17Tiroid bezinin en sık görülen malignitesi olan papiller tiroid karsinomunda histopatolojik tanıyı koyduran karakteristik çekirdek bulguları ve kalsifikasyon yapıları nelerdir?Buzlu cam (Orphan Annie gözü) görünümünde şeffaf çekirdekler, intranükleer sitoplazmik psödoinklüzyonlar, çekirdek oluklanması (boyuna yarıklaşma) ve konsantrik lameller kalsifikasyonlar olan psammom cisimcikleridir.
18Üre döngüsünün hız kısıtlayıcı enzimi olan Karbamoil fosfat sentetaz I (KPS-I) hangi hücre içi organelde bulunur ve mutlak allosterik aktivatörü nedir?Mitokondri matriksinde bulunur ve mutlak allosterik aktivatörü N-asetilglutamat (NAG) molekülüdür.
19Fenilketonüri (PKU) hastalığında klasik olarak hangi enzim eksiktir, hangi amino asit esansiyel hale gelir ve idrarda karakteristik 'küf kokusu'na neden olan metabolitler nelerdir?Fenilalanin hidroksilaz (veya kofaktörü tetrahidrobiopterin - BH4) eksiktir; tirozin esansiyel hale gelir ve fenilpirüvat, fenillaktat ile fenilasetat birikir.
20İmmünolojide gecikmiş tip (Tip IV) aşırı duyarlılık reaksiyonlarında granülom oluşumunda makrofajları epiteloid histiyositlere dönüştüren temel Th1 sitokini hangisidir?İnterferon-gama (IFN-γ) sitokinidir (granülom yapısının devamlılığında ise TNF-α kritik rol oynar).
21Ökaryotik uzama faktörü 2'yi (EF-2) ADP-ribozilasyonu ile inaktive ederek protein sentezini durduran ve boğazda psödomembran oluşturan Corynebacterium diphtheriae'nin ekzotoksini ile aynı etki mekanizmasına sahip Gram-negatif basil hangisidir?Pseudomonas aeruginosa'dır (salgıladığı Ekzotoksin A, difteri toksini gibi EF-2'yi ADP-ribozilasyonu ile inhibe ederek hücrede protein sentezini durdurur).
22Ziehl-Neelsen (EZN) boyasıyla aside dirençli boyanan Mycobacterium tuberculosis'in hücre duvarında aside dirençliliği sağlayan lipid ve kord faktörü (trehaloz dimikolat) nedir?Aside dirençliliği mikolik asit sağlar; kord faktörü ise lökosit göçünü inhibe eden ve granülom oluşumunu tetikleyen önemli bir virülans faktörüdür.
23Kronik miyeloid lösemi (KML) hastalarının %95'inden fazlasında saptanan Philadelphia (Ph) kromozomu hangi iki kromozom arasındaki translokasyonla oluşur ve hangi füzyon genini üretir?t(9;22)(q34;q11) resiprokal translokasyonu ile oluşur ve tirozin kinaz aktivitesine sahip BCR-ABL1 füzyon genini üretir.
24Kalp döngüsünde izovolümetrik gevşeme evresinin hemen başında hangi kapakların kapanmasıyla ikinci kalp sesi (S2) oluşur?Aort ve pulmoner (semilunar) kapakların kapanmasıyla oluşur.
25Böbrek biyopsisinde elektron mikroskobisinde bazal membranda hörgüç biçiminde subepitelyal immün kompleks birikimleri ve ışık mikroskobisinde difüz endokapiller proliferasyon hangi glomerülonefrit için karakteristiktir?Akut poststreptokokal glomerülonefrit (APSGN) için karakteristiktir (immünfloresan mikroskobide granüler IgG ve C3 birikimiyle 'yıldızlı gökyüzü' görünümü izlenir).
26Gram-pozitif koklardan katalaz pozitif ve koagülaz pozitif olan, toksik şok sendromu toksini-1 (TSST-1) ve eksfoliyatif toksin (haşlanmış deri sendromu) salgılayan bakteri hangisidir?Staphylococcus aureus'tur.
27Mide paryetal hücrelerinden hidroklorik asit (HCl) ile birlikte salgılanan ve B12 vitamininin (kobalamin) terminal ileumdan emilmesi için zorunlu olan glikoprotein nedir?İntrinsik faktördür (eksikliğinde pernisiyöz anemi ve megaloblastik anemi gelişir).
28Gaucher hastalığında lizozomal olarak hangi enzim eksiktir ve makrofajlarda (buruşturulmuş kağıt görünümü) biriken sfingolipid nedir?Beta-glukoserebrozidaz (glukozilseramidaz) enzimi eksiktir ve lizozomlarda glukoserebrozid birikir.
29Mide mukozasında üreaz enzimi üreterek mide asidini nötralize eden, antral gastrit, duodenal ülser, mide adenokarsinomu ve MALT lenfoma gelişimiyle ilişkili spiral şekilli Gram-negatif bakteri hangisidir?Helicobacter pylori'dir.
30Brakiyal pleksus (Plexus brachialis) hasarlarında humerus cerrahi boyun kırığı veya omuz çıkığında zedelenen ve deltoid kası ile omuz dış yan yüz duyusunu etkileyen sinir hangisidir?N. axillaris'tir (M. deltoideus ve M. teres minor'u innerve eder; hasarında omuz abduksiyonu 15-90 derece arasında bozulur ve apolet belirtisi görülür).
31Solunum fizyolojisinde oksijen-hemoglobin disosiasyon eğrisini sağa kaydırarak dokulara oksijen bırakılmasını kolaylaştıran (Bohr etkisi) başlıca faktörler nelerdir?Parsiyel karbondioksit basıncının (PaCO2) artması, hidrojen iyonu (H+) artışı (pH düşüşü / asidoz), sıcaklığın artması ve eritrosit içi 2,3-bisfosfogliserat (2,3-BPG) düzeyinin yükselmesidir.
32Hodgkin lenfomada tanı koydurucu baykuş gözü görünümündeki dev hücrelerin adı nedir ve klasik Hodgkin lenfomada bu hücreler hangi yüzey belirteçlerini (CD) eksprese eder?Reed-Sternberg hücreleridir; klasik tipte CD15 ve CD30 pozitiftir (CD45 negatiftir; nodüler lenfosit predominant tipte ise CD20 ve CD45 pozitiftir).